Top
Strona Główna > Baza Wiedzy > Kiedy umowa zlecenie powinna być umową o pracę?

Kiedy umowa zlecenie powinna być umową o pracę?

umowaRozpoczynając zatrudnienie, mamy zwykle kilka możliwości na jego sformalizowanie. Najpopularniejszą opcją są umowy o pracę, jednak bardzo często są zastępowane umowami cywilnoprawnymi, czyli umową zleceniem lub umowa o dzieło.  Każda z rodzajów tych umów charakteryzuje się innymi cechami. Warto zatem wiedzieć, która jest najlepszym rozwiązaniem w danej sytuacji oraz kiedy umowa zlecenie ma charakter umowy o pracę i co zrobić w takiej sytuacji.

Umowa zlecenie: czym się charakteryzuje?

Umowa zlecenie może być rozwiązaniem wygodnym i korzystnym szczególnie z punktu widzenia oferującego pracę. Przedmiotem takiej umowy powinna być konkretna usługa, którą zleceniobiorca wykonuje na rzeczy zleceniodawcy. W przypadku takiej umowy liczy się staranność wykonywanego zlecenia, a nie sam efekt (w takim przypadku bardziej adekwatna byłaby umowa o dzieło).

Niewątpliwą zaletą zawierania umowy zlecenia jest jej swoboda. Może obowiązywać w dowolnym terminie, nie ma także prawnie określonego okresu wypowiedzenia. Oznacza to, że jeśli treść umowy nie stanowi inaczej, można ją rozwiązać w dowolnym momencie.  Jeśli robi to zleceniodawca, ma obowiązek zwrotu kosztów, które zleceniobiorca poniósł na rzecz wykonywania przedmiotowego zlecenia. Innym plusem stosowania umowy cywilnoprawnej są wysokie (20-procentowe) koszty uzyskania przychodu. W przypadku studentów do 26 roku nie ma także konieczności opłacania składek do ZUS. Jeśli jednak umowa zlecenie jest jednym tytułem do ubezpieczenia (np. zleceniobiorca nie jest zatrudniony na umowę o pracę lub nie ma statusu ucznia/studenta), odprowadzanie składek jest obowiązkowe. Wyjątkiem jest składka na ubezpieczenie chorobowe: jest ona całkowicie dobrowolna i decyduje o niej zleceniobiorca. Trzeba jednak pamiętać, że możliwość skorzystania z zasiłku chorobowego będzie możliwa dopiero po 90 dniach od złożenia odpowiedniego wniosku.

Umowa zlecenie jest więc tańsza niż umowa o pracę, szczególnie gdy jest zawierana z uczniem lub studentem. Pozostawia dużą swobodę dla obu stron: zarówno w zakresie trwania umowy, jak i sposobu jej realizacji. Jednak z tego samego powodu może być niekorzystna: umowa zlecenie nie oferuje stabilności zatrudnienia. W przypadku, gdy zleceniobiorca nie zdecyduje się na opłacanie składki na ubezpieczenie chorobowe nie przysługuje mu zwolnienie lekarskie ani zasiłek macierzyński. Umowa zlecenie nie zapewnia także płatnego urlopu.

Kiedy umowa zlecenie nosi znamiona umowy o pracę?

Czasem umowa zlecenie jest sposobem na oszczędności w spółce i stosuje się ją w zamian umowy o pracę. Przepisy jednak dokładnie określają, kiedy powinna mieć zastosowanie umowa wynikająca z Kodeksu Pracy, a nie cywilnoprawna. Warto zatem sprawdzić, czy umowa zlecenie ma charakter umowy o pracę. Na co należy zwrócić uwagę?

Po pierwsze, umowa zlecenie nie może zawierać informacji o konkretnym miejscu i czasie wykonywania obowiązków, ponieważ jej przedmiotem jest jedynie staranne wykonanie konkretnej usługi. Zleceniodawca nie może decydować o tym, w jakim miejscu i o jakim czasie ta usługa będzie wykonana. Drugi aspekt, który sprawia, że umowa zlecenie nosi znamiona umowy o pracę, to konieczność podporządkowania się poleceniom zleceniodawcy: a to nie wchodzi w zakres usługi wykonywanej w ramach umowy zlecenia. Ze względu na to, że pewne stanowiska wymuszają określenie miejsca i czasu pracy oraz podporządkowanie się kierownikowi, nie ma możliwości zastosować w ich przypadku umowy zlecenia. Są to np. stanowiska kelnerskie, obsługa recepcji czy praca przy linii produkcyjnej.

Co może zrobić pracownik, gdy okaże się, że umowa zlecenie ma charakter umowy o pracę? Zleceniobiorca ma prawo zgłosić skargę do Państwowej Inspekcji Pracy, która powinna zweryfikować zasadność zawarcia umowy cywilnoprawnej. W przypadku pozytywnej weryfikacji wniosku Państwowa Inspekcja Pracy może nakazać zawarcie umowy o pracę w miejsce umowy zlecenia (lub umowy o dzieło).  Ma także możliwość zasądzenia wypłaty zaległego wynagrodzenia wynikającego z nadgodzin, pracy w weekendy i w godzinach nocnych oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.

Umowa zlecenie może być świetną formą zatrudnienia, które będzie odpowiadała obu stronom. I taka sytuacja jest najlepsza. Jednak trzeba pamiętać o sytuacjach, kiedy umowa zlecenie nosi znamiona umowy o pracę i zapewnić pracownikowi właściwy dokument, by nie narazić się na nieprzyjemności wynikające z kontroli Państwowej Inspekcji Pracy i jednocześnie zadbać o komfort wykonywania pracy zleceniobiorcy. Zadowolony pracownik jest zazwyczaj bardziej lojalny i lepiej wykonuje swoją pracę – warto o tym pamiętać.

Skontaktuj się z nami

Biuro Rachunkowe Małe Podatki
al. Kasztanowa 18, 53-125 Wrocław



501 37 27 64
więcej